Wat kost een reparatielas werkelijk en hoe breng ik faalkosten in beeld?
Een reparatielas kost zelden alleen het uur van de lasser. Wie de echte kosten optelt, ziet meestal waarom kwaliteit vooraf goedkoper is dan herstel achteraf.
Een reparatielas (ook herstellas genoemd; in het Engels weld repair) is het herstellen van een afgekeurde las: de fout uitslijpen of uitgutsen, opnieuw lassen en opnieuw keuren. In de meeste werkplaatsen wordt een afgekeurde las hersteld en verder niet geteld. Het uur staat nergens, het materiaal komt uit voorraad, en de vertraging hoort erbij. Daardoor weet bijna niemand wat lasfouten het bedrijf per jaar kosten, en dus ook niet wat een verbetering mag kosten. Die kosten heten faalkosten (in het Engels cost of poor quality): de kosten van werk dat niet in één keer goed is, van herstel en extra keuring tot wachttijd, vertraging en afkeur.
Wat er allemaal bij komt
- Directe kosten. Uitslijpen, opnieuw lassen, opnieuw keuren; toevoegmateriaal, gas en slijpschijven; soms een nieuw onderdeel omdat herstel niet meer kan.
- Uren die niet op de bon staan. De voorman die komt kijken, de werkvoorbereiding die de planning omgooit, de lascoördinator die de afwijking beoordeelt en vastlegt.
- Wachttijd. De las moet opnieuw naar de keuring, de keurder komt pas over twee dagen, de montage ligt stil.
- Doorwerking. Een levering die te laat is, een klant die een boete rekent of de volgende order elders neerlegt, herstelwerk op locatie tegen een veelvoud van de werkplaatsprijs.
- Het onzichtbare. Een reparatielas is extra warmte en extra vervorming op een plek die al niet goed ging.
Tel dat op en de reparatie van één naad kost al snel een dagdeel. En dan is het herstel nog gelukt.
Zo brengt u het in beeld
U hoeft geen kostenmodel te bouwen. Begin met tellen. Elke afgekeurde las, elke herstelactie: één regel in een lijst met datum, order, naad, de oorzaak zoals de lasser die ziet, en de uren die het kostte. Doe het drie maanden, dan heeft u genoeg om patronen te zien: dezelfde naadvorm, hetzelfde materiaal, dezelfde tijd van de week, of steeds de eerste las na een omstelling.
Wat u onder ISO 3834 toch al moet doen, afwijkingen vastleggen en er iets mee doen, gebruikt u dan als stuurinformatie in plaats van als plicht.
Afwijkingen en corrigerende maatregelen: de fabrikant heeft procedures om afwijkingen te beheersen en herhaling te voorkomen, en houdt daarvan registraties bij.1
Wat het management ermee kan
Een lijst met veertig reparaties in een kwartaal, gemiddeld een dagdeel elk, is een getal dat in een vergadering blijft hangen. Daarmee wordt een investering, een betere voorbereiding, een toolbox per maand, een WPS die op de vloer ligt, een ander toevoegmateriaal, ineens vergelijkbaar met wat het nu kost om niets te doen. Meestal is de terugverdientijd korter dan gedacht, omdat de meeste lasfouten niet bij de boog beginnen maar ervoor: bij de tekening, het passen en de instellingen.
Wilt u weten waar uw herstelwerk vandaan komt? Bij de dienstlijn lasproces verbeteren beginnen wij met een scan van het proces, van tekening tot keuring. De korte scan laat zien waar het herstelwerk vandaan komt; de maatwerkscan meet de faalkosten en rekent per verbetering de terugverdientijd uit.
Bronnen
- Bron: ISO 3834-2, hoofdstuk 15. ↩ 1
Ziet u een fout in deze tekst? Laat het ons weten via het contactformulier.

Lasproces verbeteren
Waar tijd, materiaal en kwaliteit weglekken — van scan tot ingevoerde verbetering
